W celu utrzymania wydolności finansowej systemu zdolnego do pokrycia rzeczywistych kosztów zagospodarowania odpadów komunalnych powstających na terenie gmin członkowskich Związku, niezbędna będzie zmiana stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości zamieszkałych oraz niezamieszkałych, na których powstają odpady komunalne. Zaplanowana na kwiecień 2026 roku zmiana podyktowana jest wzrostem kosztów funkcjonowania systemu.
Obowiązujące od 2020 roku stawki nie pozwolą już na dalsze pokrywanie pełnych kosztów, a zgodnie z treścią art. 6r ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, system powinien się bilansować (pokrywać w całości koszty i nie generować dodatkowych dochodów dla gminy).

Decyzja o wzroście opłat podyktowana będzie przede wszystkim:
▪ rosnącymi kosztami odbioru, transportu oraz przetwarzania, odzysku i unieszkodliwiania odpadów oraz utrzymania punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych,
▪ rosnącymi kosztami obsługi administracyjnej systemu oraz wydatkami związanymi z edukacją ekologiczną w zakresie prawidłowego postępowania z odpadami komunalnymi,
▪ rosnącymi kosztami zagospodarowania odpadów zmieszanych, których w dalszym ciągu jest zdecydowanie za dużo w stosunku do ilości odpadów poprawnie segregowanych,
▪ stale malejącą liczbą mieszkańców zobowiązanych do ponoszenia opłaty z tytułu gospodarowania odpadami, w zestawieniu do rosnącej na przestrzeni ostatnich lat masy odpadów odbieranych od mieszkańców gmin członkowskich jak też utrzymującej się tendencji do uchylania się części mieszkańców od obowiązku składania deklaracji o wysokości opłaty, co obciąża finansowo pozostałych użytkowników systemu,
▪ wejściem w życie systemu kaucyjnego, który zmniejszy ilość odpadów „wartościowych”, co spowoduje wzrost jednostkowych kosztów odbioru i zagospodarowania odpadów, które pozostaną w gminnym systemie.

Zmiana stawki jest niestety koniecznością, gdyż przewidywane koszty funkcjonowania systemu w 2026 r. będą wyższe o blisko 60% w stosunku do poziomu z 2020 r., kiedy to ustalano poziom aktualnie obowiązującej opłaty. Nowe stawki opłaty za gospodarowanie opadami komunalnymi zostaną określone w oparciu o szczegółową kalkulację kosztów funkcjonowania całego systemu gospodarowania odpadami komunalnymi, a ich wysokość będzie określona na najniższym możliwym poziomie. Znajduje to odzwierciedlenie w analizie Głównego Urzędu Statystycznego, z której wynika, że wydatki budżetowe na zagospodarowanie odpadów komunalnych w Polsce wzrosły na przestrzeni pięciu lat z poziomu 560 zł za tonę w 2019 r. do 970 zł w 2024 r., czyli o ponad 70 procent. W 2024 r. koszt poniesiony przez jednego mieszkańca w Polsce na gospodarkę odpadami wyniósł 366 zł, co daje kwotę przekraczającą 30 zł miesięcznie. Zawarte w powyższej analizie GUS dane potwierdzają również, że w ubiegłym roku w Polsce wytworzono o 5,3 proc. więcej odpadów komunalnych niż w roku poprzednim.
Źródło: https://samorzad.pap.pl/kategoria/srodowisko/tyle-kosztowala-gospodarka-odpadami-w-2024-roku-wzrost-o-70-proc-w-5-lat